Czym jest schizofrenia
Schizofrenia jest przewlekłą chorobą psychiczną, która wpływa na sposób myślenia, przeżywania emocji, postrzegania rzeczywistości oraz funkcjonowania społecznego. Nie oznacza „rozdwojenia jaźni”, jak często błędnie się uważa. Jest zaburzeniem pracy mózgu, które może powodować trudności z odróżnianiem rzeczywistości od własnych przeżyć psychicznych. Objawy mogą pojawiać się okresowo i mieć różne nasilenie. U części osób choroba przebiega z okresami poprawy i nawrotów, u innych wymaga stałego leczenia oraz regularnej kontroli psychiatrycznej. Schizofrenia jest chorobą wieloczynnikową – na jej rozwój wpływają predyspozycje genetyczne, czynniki biologiczne oraz środowiskowe.
Jakie są objawy schizofrenii?
Objawy mogą być różnorodne i nie u każdego pacjenta występują w takim samym nasileniu. Najczęściej obserwuje się:
Objawy pozytywne – są to objawy, które pojawiają się dodatkowo w funkcjonowaniu chorego. Należą do nich:
- urojenia,
- omamy (najczęściej słuchowe),
- zaburzenia myślenia,
- dezorganizacja wypowiedzi,
- poczucie bycia obserwowanym lub prześladowanym.
Objawy negatywne – powodują stopniowe ograniczenie codziennego funkcjonowania.
Mogą obejmować:
- wycofanie społeczne,
- spłycenie emocji,
- utratę motywacji,
- trudności w podejmowaniu aktywności,
- ograniczenie spontaniczności,
- zaniedbywanie obowiązków.
Objawy poznawcze – dotyczą funkcji poznawczych i obejmują:
- trudności z koncentracją,
- problemy z pamięcią,
- trudności z planowaniem,
- wolniejsze przetwarzanie informacji.
Nie każda osoba doświadcza wszystkich objawów. Dlatego tak ważna jest profesjonalna diagnoza.
Kiedy warto zgłosić się po pomoc?
Do specjalisty warto zgłosić się, gdy pojawiają się:
- słyszenie głosów niesłyszalnych dla innych osób,
- silna podejrzliwość wobec otoczenia,
- przekonania niezgodne z rzeczywistością,
- nagłe wycofanie z życia społecznego,
- znaczna zmiana zachowania,
- trudności z logicznym myśleniem,
- zaniedbywanie higieny i codziennych obowiązków,
- spadek motywacji,
- problemy z nauką lub pracą,
- dezorganizacja codziennego funkcjonowania.
Im szybciej rozpocznie się leczenie, tym większa szansa na ograniczenie objawów oraz poprawę rokowania.
Co daje leczenie i psychoterapia schizofrenii?
Leczenie schizofrenii ma na celu ograniczenie objawów, poprawę jakości życia oraz wspieranie samodzielnego funkcjonowania.
Regularna terapia pomaga:
- zmniejszyć nasilenie objawów psychotycznych,
- ograniczyć ryzyko nawrotów,
- poprawić funkcjonowanie społeczne,
- zwiększyć samodzielność,
- poprawić relacje rodzinne,
- rozwijać umiejętności radzenia sobie z chorobą,
- zwiększyć świadomość objawów,
- poprawić współpracę w leczeniu farmakologicznym,
- odbudować aktywność zawodową lub edukacyjną,
- zwiększyć poczucie bezpieczeństwa.
Leczenie nie kończy się na farmakoterapii. Ważnym elementem procesu zdrowienia jest również psychoterapia, psychoedukacja oraz wsparcie rodziny.
